Liêu Trai chí dị

Chương 122: Nhạc Vân Hạc

Khoảng 6 phút đọc · 1.232 chữ · Bôi đen một đoạn để bình luận hoặc chia sẻ

Dịch có hỗ trợ AI · Biên tập: NHA Studio trình bày

Nhạc Vân Hạc và Hạ Bình Tử cùng làng thuở nhỏ, lớn lên cùng học một trai, giao tình thân thiết. Hạ lúc trẻ thông minh, mười tuổi đã nổi tiếng. Nhạc khiêm nhường học theo, Hạ cũng khuyên răn không mỏi; văn Nhạc ngày một tiến, nên tên hai người đều nổi. Nhưng cả hai lận đận trường thi, thi là hỏng. Chẳng bao lâu, Hạ mắc bệnh dịch mà chết, nhà nghèo không lo nổi đám tang, Nhạc tự đứng ra lo liệu. Vợ góa và con còn bồng ẵm của Hạ, Nhạc luôn chu cấp đúng kỳ; mỗi lần được đấu thăng gạo, ắt chia đôi, nhờ vậy vợ con Hạ sống được. Nhờ thế sĩ phu càng cho Nhạc là người hiền. Nhà Nhạc tài sản không nhiều, lại lo thay cho nhà Hạ, nên kế sinh nhai ngày một khó. Bèn than: "Văn như Bình Tử mà còn lặng lẽ chết đi, huống chi ta! Đời người giàu sang phải kịp thời; buồn bã suốt năm, e chưa chết đã phụ đời này, chi bằng sớm tự lo." Thế là bỏ sách đi buôn. Làm nghề nửa năm, gia sản khá lên.

Một hôm đến Kim Lăng, nghỉ ở quán trọ. Thấy một người cao lớn, gân xương nổi cộm, bồn chồn bên chiếu, mặt tối sầm, vẻ buồn rầu. Nhạc hỏi: "Anh muốn ăn không?" Người ấy cũng không nói. Nhạc nhường cơm cho ăn; người ấy bốc ăn bằng tay, phút chốc hết sạch. Nhạc thêm phần cơm của hai người, lại hết. Bèn sai chủ quán xẻo vai heo, chất bánh hấp cao lên, lại ăn hết phần của mấy người. Lúc ấy mới no, tạ ơn nói: "Ba năm nay chưa từng no thế này." Nhạc hỏi: "Anh vốn là tráng sĩ, sao lưu lạc đến thế?" Đáp: "Tôi mắc tội trời phạt, không thể nói." Hỏi quê quán, đáp: "Trên bộ không nhà, dưới nước không thuyền, sáng làng chiều thành." Nhạc sửa soạn hành lý lên đường, người ấy đi theo, quyến luyến không rời. Nhạc từ chối. Người ấy nói: "Ông sắp có đại nạn, tôi không nỡ quên ơn một bữa cơm." Nhạc lấy làm lạ, cùng đi. Dọc đường kéo ăn chung. Người ấy từ chối: "Tôi cả năm chỉ ăn vài bữa." Nhạc càng thấy lạ.

Hôm sau qua sông, sóng gió nổi dữ, thuyền buôn lật hết, Nhạc và người ấy chìm xuống sông. Chốc lát gió lặng, người ấy cõng Nhạc đạp sóng lên, đưa lên thuyền khách, lại rẽ sóng đi; một lát, kéo một chiếc thuyền đến, đỡ Nhạc vào, dặn nằm giữ, rồi lại nhảy xuống sông, hai tay kẹp hàng hóa lên, ném vào thuyền; lại xuống: mấy lần xuống lên, hàng chất đầy thuyền. Nhạc tạ: "Anh cứu mạng tôi là quá đủ, nào dám mong châu về hợp phố!" Kiểm hàng thì không mất gì. Càng mừng, kinh ngạc cho là thần nhân, thả thuyền định đi. Người ấy xin lui, Nhạc nài giữ, nên cùng đi. Nhạc cười nói: "Nạn này chỉ mất một cái trâm vàng." Người ấy muốn xuống tìm lại. Nhạc đang can thì đã nhảy xuống nước mất tăm. Kinh ngạc hồi lâu. Chợt thấy anh ta cười ló lên, đưa trâm cho Nhạc: "May không làm nhục sứ mệnh." Người trên sông ai cũng kinh ngạc.

Nhạc đưa về nhà, ăn ngủ chung. Cứ mười mấy ngày mới ăn một lần, ăn thì nuốt vô số. Một hôm lại xin chia tay, Nhạc nài giữ. Đúng lúc ban ngày tối sầm sắp mưa, nghe tiếng sấm. Nhạc nói: "Không biết trong mây ra sao? Sấm lại là vật gì? Giá được lên trời xem, mối nghi này mới giải được." Người ấy cười: "Ông muốn dạo trong mây sao?"

Chốc lát, Nhạc mệt lắm, nằm gục trên giường ngủ chợp. Tỉnh dậy, thấy thân mình lắc lư, không giống trên giường; mở mắt thì đang giữa khí mây, quanh người như bông. Hoảng đứng dậy, chóng mặt như trên thuyền. Giậm chân, mềm nhũn không có đất. Ngửa nhìn sao, ở ngay giữa mày mắt. Bèn ngờ là mộng. Nhìn kỹ, sao nạm trên trời như hạt sen già trong gương sen, sao lớn như cái vò, kế như cái hũ, nhỏ như cái chậu. Lấy tay lay, sao lớn cứng không động, sao nhỏ lung lay, có vẻ hái xuống được. Bèn hái một ngôi, giấu vào tay áo. Vén mây nhìn xuống, thấy biển bạc mênh mông, thành quách nhỏ như hạt đậu. Hoảng sợ tự nghĩ: nếu sẩy chân, thân này còn hỏi gì được. Chợt thấy hai con rồng uốn lượn kéo xe lụa đến, đuôi quẫy như tiếng roi bò. Trên xe có đồ chứa, vòng quanh mấy trượng, đựng đầy nước. Mấy chục người dùng đồ múc nước rưới khắp trong mây. Bỗng thấy Nhạc, cùng lấy làm lạ. Nhạc nhìn kỹ, tráng sĩ của mình ở đó, nói với mọi người: "Đây là bạn tôi." Bèn lấy một đồ chứa đưa Nhạc, bảo rưới. Lúc ấy đang hạn, Nhạc nhận đồ, bới mây, ước chừng hướng quê nhà, đổ hết lòng. Chẳng bao lâu, người ấy nói với Nhạc: "Tôi vốn là Lôi Tào, trước làm mưa nhầm, bị phạt giáng ba năm; nay hạn trời đã hết, xin từ biệt ở đây." Bèn ném sợi dây kéo xe dài vạn thước ra trước, bảo Nhạc nắm đầu dây thả xuống. Nhạc sợ. Người ấy cười: "Không sao." Nhạc làm theo, vù vù chốc lát đã tới đất. Nhìn ra thì đã đứng ngoài làng. Sợi dây dần thu vào mây, không thấy nữa.

Lúc ấy hạn đã lâu, cách mười dặm mưa chỉ ngập ngón tay, riêng làng Nhạc mương rạch đều đầy. Về sờ trong tay áo, ngôi sao hái được vẫn còn. Lấy ra đặt trên án, tối thui như đá; đêm đến, ánh sáng rực rỡ, chiếu soi bốn vách. Càng quý, cất kỹ. Mỗi khi có khách quý, đem ra chiếu khi uống rượu. Nhìn thẳng thì tia sáng đâm vào mắt.

Một đêm, vợ ngồi xõa tóc, bỗng thấy ánh sao nhỏ dần như đom đóm, bay ngang. Vợ đang kinh ngạc thì nó đã vào miệng, nhổ không ra, đã nuốt xuống. Hoảng chạy báo Nhạc, Nhạc cũng lạ. Đi ngủ, Nhạc mộng thấy Hạ Bình Tử đến, nói: "Tôi là sao Thiếu Vi. Ơn tình tốt của anh, tôi không quên; lại được anh mang từ trời về, có thể nói là có duyên. Nay làm con anh để báo đại đức." Nhạc ba mươi tuổi chưa có con, được mộng rất mừng. Từ đó vợ quả có thai; lúc sinh, ánh sáng đầy phòng như ngôi sao lúc ở trên án, nên đặt tên "Tinh Nhi". Cậu thông minh khác thường, mười sáu tuổi đỗ tiến sĩ.

Dị Sử thị nói: "Văn chương của Nhạc nổi tiếng một thời, bỗng thấy ông trời xếp đặt mình không ở chỗ ấy, bèn vứt bút lông như bỏ giày rách, thế thì có khác gì người đất Yên ngày xưa ném bút? Còn như Lôi Tào cảm ơn một bữa cơm, sao Thiếu Vi đền đáp tri kỷ của bạn tốt, há phải thần nhân báo ơn riêng, mà là tạo hóa báo công khai bậc hiền hào vậy."

Hết chương 122

Chương sauHàn đạo sĩ

Đọc chương 123 →

Bình luận về truyệnTrang truyện